Saint-Tropez

De meeste mensen arriveren in Saint-Tropez al met het idee dat ze het kennen: jachten schouder aan schouder langs de kade, een naam die synoniem is geworden voor geld. Dat stadje is echt, en het beslaat misschien driehonderd meter waterkant in juli. Loop een straat terug en je vindt iets ouders en rustigers — een vissersdorp dat hier al sinds de 15e eeuw bestaat, met geplaveide steegjes die omhoog klimmen naar een fort op een heuvel, een plein waar mannen nog steeds jeu de boules gooien onder honderd jaar oude platanen, en een kapel vol schilderijen die het moderne kunstverloop hebben veranderd.

De truc met Saint-Tropez is timing en richting. Keer de haven de rug toe. Klim omhoog. Hoe verder je van de boten weggaat, hoe meer de plek teruggeeft: okerkleurige gevels, een werkende markt, een kustlijn waar je uren kunt lopen waar het enige geluid de zee tegen de rotsen is.

Saint-Tropez dankt zijn naam aan Torpes van Pisa, een Romeinse officier die onder Nero rond 65 n.Chr. werd onthoofd. De legende vertelt dat zijn lichaam in een boot met een haan en een hond de zee op werd gestuurd en op deze kust aanspoelde, waarna het dorp zijn naam aannam. De stad die de Romeinen kenden vervaagde; de moderne stad werd effectief hersticht aan het einde van de 15e eeuw, herbouwd en versterkt tegen de Barberijnse piraten die deze kust plunderden. In 1558 vormden de inwoners hun eigen militie — de oorsprong van Les Bravades, de buskruit-en-musketprocessie die nog steeds elk jaar in mei wordt gehouden.

Eeuwenlang gingen de mannen van Saint-Tropez ter zee. Tegen de 16e eeuw handelden ze in het oostelijke Middellandse Zeegebied; tegen de 19e eeuw voeren Tropéziense zeelieden op schepen op elke oceaan. De stad produceerde de admiraal Bailli de Suffren (1729–1788), wiens standbeeld aan de haven staat. In september 1615 spoelde een Japanse ambassade onder leiding van de samoerai Hasekura Tsunenaga hier aan — het eerste gedocumenteerde contact tussen Frankrijk en Japan.

De moderne heruitvinding begon niet met filmsterren, maar met schilders. Paul Signac zeilde in 1892 binnen, viel voor het licht en bracht Matisse, Bonnard en Marquet achter zich aan naar het zuiden. Op 15 augustus 1944 was Saint-Tropez de eerste stad aan deze kust die werd bevrijd in Operatie Dragoon. Vervolgens, in 1956, liep Brigitte Bardot door Roger Vadim's En God schiep de vrouw, en het vissersdorp werd een legende waarmee het sindsdien in het reine probeert te komen.

La Ponche — de oorspronkelijke visserswijk, net ten oosten van de haven onder de Citadelle. De naam komt van het Provençaalse la pouncho, "de punt." Smalle steegjes, kleurrijk geschilderde huizen, het kleine vissersstrand waar scènes voor Bardot's film werden opgenomen.

La Citadelle en het Musée d'histoire maritime — het 17e-eeuwse fort op de heuvel, met zijn zeshoekige donjon gebouwd tussen 1602 en 1608. Het maritieme museum binnenin vertelt het verhaal van de Tropéziense zeelieden, handelaren en de landingen van 1944, en de wallen bieden het beste weidse uitzicht over de baai.

Musée de l'Annonciade — een 16e-eeuwse kapel aan de haven met pointillistische, Nabi- en Fauvistische werken van Signac, Seurat, Cross, Matisse en anderen, veel ervan afkomstig uit de schenking van Georges Grammont in 1955.

Place des Lices — het hart van het lokale leven: markt op dinsdagochtend en zaterdagochtend, jeu de boules onder de platanen, en het café waar kunstenaars ooit samenkwamen.

De Sentier du Littoral — het kustpad, ooit bewaakt door douanebeambten. Vanaf de haven kun je uren lopen richting de stranden van het schiereiland en verder naar Cap Camarat, waarvan de vuurtoren uit 1838 de op één na hoogste van Frankrijk is.

Mei tot begin juni en september zijn de beste periodes: warm zeewater, goed licht en de stad die normaal ademt. Als je half mei komt, vult Les Bravades (16–18 mei) de straten met gekostumeerde musketiers die losse flodders afvuren ter ere van de beschermheilige — luid, lokaal en niets te maken met de jetset.

Juli en augustus zijn de maanden waarin de havenmythe werkelijkheid wordt: maximale drukte, maximale prijzen, wegverkeer dat een korte rit tot een lange kan maken. De stad is dan ook werkelijk prachtig, maar je deelt hem. Ochtenden zijn je bondgenoot in de zomer — de markt en de steegjes zijn rustig voordat de dagjesmensen arriveren.

Winter is stil tot het punt van gesloten luiken, maar het licht dat Signac najoeg is er nog steeds, en het kustpad is van jou alleen.

Hierheen komen: Saint-Tropez heeft geen treinstation. Het dichtstbijzijnde station is Saint-Raphaël, aan de lijn Nice–Toulon, met TGV-verbindingen. Vanaf daar kun je met een bootshuttle in ongeveer een uur naar Saint-Tropez varen (ongeveer €15 enkele reis, €27 retour) en de beruchte zomerse verkeersdrukte vermijden. Er zijn ook bussen (lijn 7601, ongeveer 1¼ uur) en taxi's.

Verplaatsen: De stad zelf is klein en het beste te voet te verkennen — de haven, La Ponche, de Citadelle en Place des Lices liggen allemaal binnen tien of vijftien minuten lopen. Draag schoenen die geschikt zijn voor kasseien en een klim.

Geld en drukte: Prijzen aan de waterkant passen bij het beeld van de waterkant. Stap een paar straten landinwaarts voor normale cafés en bakkerijen. In de zomer kom je vroeg aan en parkeer je buiten het centrum.

De wandeling: Lume's audiotour is van jou voor een vast bedrag van 9€ — één stad, geen abonnement. Zet je koptelefoon op, begin in de buurt van de haven en laat het vissersdorp onder de legende weer tot leven komen.